De Nederlandse versie van de CSRD moet uiterlijk op 31 december 2025 zijn geïmplementeerd. Het kabinet heeft zich achter de voorstellen geschaard die momenteel via het omnibusvoorstel worden behandeld.
In dit voorstel is de reikwijdte beperkt: alleen grote bedrijven zijn verplicht om te rapporteren. Voor mkb-ondernemingen (VSME’s) komt er een vrijwillige rapportagestandaard.
Stop-the-clock: alleen grote bedrijven rapporteren
De bepalingen van de stop-the-clock-richtlijn, die het Europees Parlement eerder dit jaar heeft vastgesteld, zijn verwerkt in een nota van wijziging bij het implementatievoorstel. Dat meldt demissionair minister van Financiën Heinen in antwoord op vragen vanuit de Tweede Kamer.
Met deze richtlijn wordt voorkomen dat kleinere bedrijven, die nu aan de beurt zouden zijn voor het verplichte duurzaamheidsverslag, al moeten rapporteren.
Tot eind 2026 geldt de CSRD uitsluitend voor grote ondernemingen die ook al over het boekjaar 2024 moesten rapporteren. Er vindt voorlopig geen uitbreiding plaats. In de tussentijd behandelt de EU het omnibusvoorstel.
Rapporteren boekjaren 2025 en 2026
Dat betekent wel dat er bedrijven zijn die wettelijk gezien momenteel een duurzaamheidsverslag moeten opstellen – ook in 2025 en 2026 – maar mogelijk buiten de verplichting vallen zodra het omnibusvoorstel is omgezet in wetgeving.
Daarvoor is een juridische oplossing bedacht. In het huidige Raadsakkoord is opgenomen dat ondernemingen die vanaf 2027 buiten de CSRD vallen, niet langer verplicht zijn om over de boekjaren 2025 en 2026 te rapporteren.
Verlaagde rapportagegrens
In het omnibusvoorstel wordt de CSRD beperkt tot bedrijven met minimaal 1.000 werknemers en een netto-omzet van meer dan € 50 miljoen, óf een balanstotaal van meer dan € 25 miljoen. Hierdoor daalt het aantal bedrijven dat onder de duurzaamheidsrapportageplicht valt met 80%.
Na deze wijzigingen gaat het naar schatting nog om 600 tot 1.000 Nederlandse bedrijven. Dit zijn onder meer 120 grote beursvennootschappen, banken en verzekeraars die ook al onder eerdere duurzaamheidsrichtlijn NFRD vielen.
Momenteel ligt er een voorstel bij de Europese Raad om de rapportagegrens nog verder te beperken naar een omzet van meer dan € 450 miljoen. Daarmee zou zelfs 90% van de ondernemingen die nu nog onder de CSRD vallen, niet langer rapportageplichtig zijn. De nieuwe Nederlandse implementatie houdt rekening met de grenzen uit het omnibusvoorstel.
Informatieverzoeken mkb
Demissionair minister Heinen wijst erop dat mkb'ers, ondanks deze beperking, nog steeds om ESG-gegevens gevraagd zullen worden door ketenpartners. Wel gaat het hierbij om een andere omvang dan bij volledige duurzaamheidsrapportage. Als verzoeken van grote partners verder gaan dan wat de VSME's voorschrijft, hebben mkb-ondernemingen het recht een informatieverzoek af te wijzen.
"Rapporterende ondernemingen worden verplicht de ondernemingen in hun keten op dit recht te wijzen", aldus Heinen. "Verder wordt expliciet bepaald dat de accountant zijn assuranceverklaring bij de duurzaamheidsrapportage moet opstellen met inachtneming van dit recht van ondernemingen in de keten."
